
Het waren twee hectische weken, een heel contrast met de periode dat je aan een boek werkt. Er is veel media-aandacht geweest voor het boek en het einde hiervan lijkt nog niet in zicht. Morgenavond ben ik bijvoorbeeld een uur lang te gast bij het Ikon radioprogramma OBA Live.
Voor nieuwkomers die snel een overzicht willen krijgen van wat er allemaal is geschreven en gezegd geef ik hieronder een opsomming van de aandacht in kranten, op radio en tv en op internet. Ik doe dat per medium zoveel mogelijk in chronologische vorm.
Presentatie
De presentatie in Nieuwspoort op 15 november was bijzonder druk bezocht en feestelijk. Vlak voor de bijeenkomst twitterde Samsom: ‘Net op tijd Marcel Crok’s boek ‘Staat van het klimaat’ uit. Eindelijk een gedegen analyse van klimaatskepsis. Neem het straks in ontvangst.’ Hij was tijdens de presentatie zeer lovend over het boek wat enorm belangrijk is voor de acceptatie van het boek. Ik wil met het boek een brug slaan tussen de twee ‘kampen’ en dat kan alleen als het mensen het boek daadwerkelijk gaan lezen. De uitgesproken tekst van Samsom is te vinden op zijn Facebook-pagina en de mijne hier.
Kranten
Op de dag van de presentatie (15 november) had De Telegraaf een vrij groot artikel. Journalist Edwin Timmer interviewde mij eerder en heeft mijn werk de afgelopen jaren gevolgd. Dat zie je terug in het stuk dat goed weergeeft hoe ik in de materie zit. Hij focust in het stuk op de waarde die we moeten toekennen aan regionale klimaatscenario’s waaronder die van het KNMI. Naar aanleiding van het Telegraaf-artikel stelt kamerlid Richard de Mos dezelfde dag nog kamervragen.
Trouw komt dezelfde dag met een beetje zure recensie. Pier Vellinga is gevraagd te reageren op wat een stelling uit het boek zou zijn. Hij zegt dan: ‘Maar dat ene wat we wel weten, dat meer CO2 in de atmosfeer de aarde warmer maakt, trekt Crok in twijfel. Dat is raar.’ Dat is zeker raar, want ik doe dat absoluut niet in het boek. Dit is precies de ruis die ik van tevoren verwachtte. Het FD heeft online een stuk, dat inmiddels niet meer gratis beschikbaar is, maar een pdf vind je hier.
Woensdag 17 november komt De Telegraaf met een follow up: Atsma wil uitleg van KNMI over de klimaatscenario’s. Mijn collega Maarten Keulemans van NWT Magazine pikt het onderwerp op en schrijft een stukje voor de website van NWT. Ik zelf geef hier nog een toelichting over de rol en de beperkingen van klimaatscenario’s. Klimaatredacteur Paul Luttikhuis plaatst op zijn NRC-klimaatblog een gematigd positieve recensie, waarop levendig wordt gereageerd.
Zaterdag 20 november groot interview in de Volkskrant. Ben in grote lijnen heel tevreden met het stuk. Aan het eind herken ik mezelf minder, zie de toelichting hier.
Woensdag 24 november publiceert Timmer opnieuw een stuk in De Telegraaf met als kop ‘Atsma open voor klimaatsceptici’. In het stuk staat dat Atsma nog voordat hij naar Cancun vertrekt met mij wil praten. Dat klopt, het gesprek zal dinsdag 30 november plaatsvinden op het ministerie en is verder overigens vertrouwelijk.
Zaterdag 27 november verschijnt tenslotte de recensie van mijn collega klimaatjournalist Karel Knip in NRC. Mijn reactie staat hier.
Radio
Vlak na de presentatie was ik op radio 1 in debat met Samsom. De presentatrice verwachtte dat we het veel meer met elkaar oneens zouden zijn. Toen we na afloop de redactiekamer weer binnen liepen zei Samsom daarom ‘jullie zullen wel niet blij met me zijn’.
Twee dagen later (17 nov. om 19:30 uur) zat ik bij BNR Duurzaam. Presentatrice Hester van Dijk was behoorlijk kritisch, maar ik pareer haar vragen wel aardig volgens mij. Het werd een beetje gemeen toen ze vroeg ‘heb je die mensen van het IPCC eigenlijk wel eens gesproken?’ Je bent op zo’n moment net niet ad rem genoeg om te antwoorden ‘als je het boek had gelezen dan had je geweten dat ik diverse IPCC-onderzoekers gesproken heb’.
Vrijdag 19 november was ik in de uitzending bij Robert Jensen. Hij is vooral zelf aan het woord. Dezelfde avond vertelde mijn vroegere collega Sanne Deurloo in Hoezo Radio (vanaf minuut 8) over het boek.
Televisie
Maandag 29 november was ik te gast bij Ochtendspits. Ik had een gesprek van twee keer vijf minuten met Petra Grijzen. Het ging minder goed dan de radio-interviews en je merkt hoe moeilijk het is om een dik genuanceerd boek over zo’n complex onderwerp in een paar minuten goed over het voetlicht te krijgen.
Online
Ook op internet is er uiteraard de nodige aandacht voor het boek. De website FAQT had een voorpublicatie op zaterdag 13 november. Mijn vroegere collega Sven de Jong publiceerde een uitgebreid interview op de website van Kennislink. Hans Labohm besteedde meerdere blogberichten aan het boek, zie hier, hier, hier en hier.
Collega wetenschapsjournalist Simon Rozendaal maakte een videoblog over het boek. Theo Wolters schreef twee stukken op climategate.nl, hier en hier.


Beste Marcel,
Ik heb ook wat opgeschreven over je boek. Net als jij heb ik geprobeerd om genuanceerd te zijn. Ik heb daarbij ook enkele vragen tot je gericht. Ik hoop dat je gelegenheid hebt om te reageren.
Mijn reactie staat hier: http://bit.ly/excANc
Groeten
Beste Gerbrand,
dank voor je zeer uitgebreide en genuanceerde reactie op het boek. Ik zal wel even nodig hebben om punt voor punt te reageren maar beloof dat in de loop van deze week te doen,
mvg Marcel
Marcel,
“Dat klopt, het gesprek zal dinsdag 30 december plaatsvinden op het ministerie en is verder overigens vertrouwelijk.”
Ik denk dat je bedoelt 30 NOVEMBER. [MC dank, is hersteld]
Zo’n Hester van Dijk kent het verschil niet tussen kritisch zijn en moeilijk doen.
Ze valt je vooral continue in de rede om te laten horen hoe adrem ze je bij de tijd wil houden. Alsof ze denkt ‘wanneer ik maar vaak genoeg er tussen val, lijkt het duswelbeswel of ik professioneel en kritisch ben’. Meer narcist dan journalist dus
Maar hoe kun je kritisch zijn als je geen kennis hebt? Ze heeft geen jota uit het boek gelezen
Gerbrand,
je schrijft in je “Kanttekeningen bij ‘De staat van het klimaat’”
Dat is een jijbak: “Maar agent, u reed ook door rood”
Ik heb op de universiteit geleerd dat je je stellingen moet onderbouwen en niet als een prima donna uit een slechte opera moet gaan jammeren dat je belaagd wordt. Een wetenschappelijke stelling is pas waar als deze voor de leeuwen wordt geworpen en overleeft, met een publicatie begint het pas.
Gerbrand, Wanneer ga je het onwetenschappelijk gedrag van “hide-the-decline”-Mann en Jones “why should I give you my data” nu eindelijk eens veroordelen?
Klimaatwetenschappers zijn geen astrofyci die riant in een ivoren toren kunnen blijven zitten publiceren. Als een klimaattheorie verregaande implicaties heeft voor de belastingbetaler dan moet die theorie de volledige wetenschappelijke martelkamer door om te zien of ze recht van leven heeft. Volledige openheid van data en methode is daarvoor een MINIMUM-eis.
@Hans Erren
Goed punt. Ik zal er zeker op reageren. Maar ik wil eerst even zien waar Marcel en anderen eventueel nog mee komen. Dan blijft het een beetje overzichtelijk.
@Hans Erren
Alles leuk en aardig aan deze reactie, maar de klimaatwetenschappers kunnen bij het IPCC voorlopig nog steeds in hun ivoren toren blijven zitten. Het wordt hier en daar aan de kaak gevoeld, maar ik heb als ik eerlijk moet zijn nog weinig publicaties ontdekt die het IPCC ontkrachten. Simpelweg omdat weinig mensen er publiekelijk tegenin gaan, maar ook omdat het IPCC alle voor hen ‘schadelijke’ informatie natuurlijk direct van tafel veegt voordat het uberhaupt gepubliceerd is. Je hebt gelijk met het feit dat wetenschappelijke informatie pas gevalideerd is, wanneer het inderdaad die hele martelkamer heeft doorlopen, maar als de boel gecontroleerd en beheerd wordt door dezelfde mensen wordt dit lastig
Gelukkig zijn er toch mensen en wetenschappers die er vanalles aan doen om het omstreden verhaal van het IPCC te ontwrichten, want hoe zij al die jaren ondertussen de maatschappij aan ‘t lijntje hebben mogen houden is me een groot raadsel.
Alle berichtgeving door het IPCC wordt door de nieuwsgeving voor waar aangenomen “het is toch het IPCC, zij zullen ‘t wel weten”.
De onwetendheid van veel mensen helpt hier bij. De ‘wet van de schaar’ helpt ook een handje. De belastingbetaler en bedrijven blijven maar betalen aan deze nonsens, totdat eindelijk het doek valt voor deze corrupte bureaucratische bende….. Lang leve feiten die aangeven dat het IPCC en hun zogenaamde ‘wetenschappers’ de boel ongelofelijk bedriegen met hun incomplete, natuurwetten tegensprekende beredeneringen over klimaatverandering.
Een leerling van 2vwo zou bij het klimaatvraagstuk zelfs enorme vraagtekens kunnen plaatsen, want het is niet te beschrijven dat een internationaal panel de wereld zo enorm voor de gek houdt! Maar goed, de V.S. en hun geweldige organisaties, instanties kunnen veel vertellen, mij houden ze niet meer voor de gek…. Het wordt tijd dat de (rest van de) wereld wakker wordt!
Bedankt….
Vanwege de vele interviews en de voorbereiding van het colloquium bij het KNMI laat de reactie op het stuk van Gerbrand Komen nog even op zich wachten. In de loop van volgende week zal ik erop reageren.
Marcel
@Hans Erren
Marcel heeft laten weten dat het nog even duurt voor hij kan reageren op mijn kanttekeningen (http://bit.ly/excANc).
Daarom nu toch eerst maar een reactie op jouw opmerkingen.
Ik ben het helemaal met je eens dat data beschikbaar moeten zijn, zodat publicaties te allen tijde gecheckt kunnen worden. Daarom schreef ik in mijn kanttekeningen bij het boek van Marcel ook dit, over klimaatdata:
In Nederland werd aan het KNMI in de 80er jaren de vraag gesteld ‘hoeveel inkomsten leveren die gegevens op’, en overal werden meteorologische diensten gedwongen om geld te vragen voor gegevens. Dankzij de inzet van mensen als Cor Schuurmans, Albert Klein Tank en anderen is hier heel veel verbeterd. (Zie bv http://eca.knmi.nl). Dat zou ook wel eens genoemd mogen worden.
En over de weerstations
blz 59, Kwaliteit weerstations. [Helaas geven CRU, GISS en NOAA] “geen sjoege”. ( . . ) Maar wel een goed punt. Het moet allemaal veel transparanter. En het is goed dat journalisten als Marcel Crok hierop blijven wijzen
Zelf kwam ik voor het eerst met het dataprobleem in aanraking in de 90er jaren. Lennart Bengtsson, eerst directeur ECMWF in Reading, later van het Max-Planck instituut voor Meteorologie in Hamburg, had Europese meteodiensten om klimaatdata gevraagd, maar had niet of nauwelijks antwoord gekregen. Hij was daar zeer boos over. We hebben toen een workshop georganiseerd die speciaal aan de klimaatdataproblematiek gewijd was, en in 1998 hebben we concrete aanbevelingen gedaan aan de EU en aan Europese meteodiensten. Daar zijn specifieke projecten uit voort gekomen, die de gegevens wel degelijk beter beschikbaar gemaakt hebben.
Ik vind de beschikbaar van klimaatdata essentieel, net als jullie. Daarom heb ik er binnen mijn colleges op het IMAU vrij veel aandacht aan besteed. Ook binnen wetenschappelijke kring is er over dat principe weinig twijfel. In een stuk van de ESF (European Science Foundation) getiteld ‘Fostering Research Integrity in Europe’ vond ik dit:
1. Fabrication, falsification and the deliberate omission of unwelcome data are all serious violations of the ethos of research.
2. Accordingly, data practices should preserve original data and make it accessible to colleagues.
3. Data: All primary and secondary data should be stored in secure and accessible form, documented and archived for a substantial period. It should be placed at the disposal of colleagues. The freedom of researchers to work with and talk to others should be guaranteed.
Dat lijkt me toch duidelijk. En ik ben het er helemaal mee eens.
De KNAW (Koninklijke Nederlandse Academie van Wetenschappen) heeft ook wel uitspraken gedaan. Ik vond dit:
Both the definition of scientific misconduct and the specification for proper scientific practice are based upon principles of scientific integrity. These are principles that all scientific and scholarly researchers and practitioners should observe individually, among each other and toward the outside world. These principles include the following
– ( . . )
– Open communication, in discussing the work with other scientists, in contributing to public knowledge through publication of the findings, in honest communication to the general public. This openness presupposes a proper storage and availability of data, and accessibility for interested colleagues.
Het komt er dus op neer dat een onderzoeker niet op zijn data mag zitten.
Er blijft natuurlijk een praktisch punt: het beschikbaar maken van data is veel werk, terwijl de capaciteit eindig is. Het is daarom goed dat jullie aandacht vragen voor het dataprobleem, zodat het meer prioriteit krijgt. Het is daarvoor belangrijk dat jullie boodschap ook doordringt tot de politiek (want daar komt het geld uiteindelijk vandaan) en tot de Wereld Meteorologische Organisatie, die een sleutelrol speelt en het verzamelen, controleren en opslaan van klimaatgegevens coördineert. Ik zou zeggen zet hem op!
Je zult begrijpen dat ik het unfair vind om Phil Jones in zijn eentje van alles de schuld te geven. Betrokken organisaties en de politiek zijn zeker ook verantwoordelijk voor de misstanden op datagebied. Maar natrappen heeft weinig zin. De vraag is hoe het beter kan.
Zelf heb ik een goede en een slechte ervaring.
De goede ervaring is deze. Ik werd alweer enkele jaren geleden getroffen door uitspraken van Cees de Jager over de invloed van de zon op het klimaat. Toen heb ik hem zijn gegevens gevraagd, om er zelf eens naar te kijken. En die heb ik allemaal netjes gekregen. Dat was fantastisch. Daardoor kon ik alles narekenen (ik vond zelfs nog een foutje) en mijn eigen beeld vormen. (Mijn bevindingen staan trouwens nog op mijn website: http://home.kpn.nl/g.j.komen/zon.pdf).
Ik heb ook een slechte ervaring. Ik heb Bas van Geel gevraagd wat de meest aansprekende aanwijzingen zijn voor de invloed van de zon op het klimaat. Bas heeft me daarvoor verwezen naar zijn collega, Magny. Die heb ik om zijn gegevens gevraagd, maar ik heb nooit antwoord gekregen. En dat vind ik nog steeds erg jammer.
Tot slot: klimaatwetenschap hoort niet in een ivoren toren. ik ben dan ook erg voor de dialoog tussen wetenschap en samenleving. Gelukkig gebeurt er al veel op dat gebied. Heb je concrete suggesties voor verbetering?
De link naar je artikel over de zon werkt helaas niet…
@Gerbrand
ank voor je antwoord, allemaal waarheden als koeien die je neer zet die gelden in een ideale wereld. Helaas is in deze werkelijkheid de klimaatwetenschap allang gegijzeld door een kliek activisten die in een machtsvacuum zijn gesprongen.
Statische data van landsbelang horen bewaakt te worden door het CBS. Wordt het KNMI extern geaudit op kwaliteit door het CBS?
“2. Accordingly, data practices should preserve original data and make it accessible to colleagues.”
Ik betreur het dan ook zeer dat je het gedrag van Jones (o.a. zeer slordig amateuristisch databeheer en omzeilen van wet openbaarheid bestuur) niet expliciet afkeurt, wat heb je te verliezen? Waar blijft het KNMI.
Heel jammer dat ik maandag moet werk ander had verdomme met mijn vuist op tafel gehamerd bij jullie.
Ja, ik ben boos.
Dit is de juiste link:
http://home.kpn.nl/g.j.komen/zon.pdf
In mijn eerdere reactie had het systeem er een haakje aan geplakt. Sorry.
@Hans Erren
Boos ben ik ook wel eens. Er is zoveel mis in onze samenleving. En dan voel ik me machteloos.
Toch probeer ik constructief te zijn waar dat zin heeft.
Ik zie dat jij dat ook bent. Dat idee van externe bewaking van de datakwaliteit lijkt mij persoonlijk wel een goed idee.
Voor de goede orde: ik ben al enige jaren met pensioen en heb dus geen band meer met het KNMI, en kan ook zeker niet namens het KNMI spreken.
Ik geloof niet dat het CBS de KNMI data bewaakt. Het KNMI onderzoek in zijn geheel wordt wel regelmatig beoordeeld door een externe commissie. En er is vorig jaar een externe review geweest van de meteorologische waarnemingen die het KNMI uitvoert tbv de korte termijn weersverwachting. Zoiets zou ook voor klimaatdata kunnen. Mij lijkt dat best een goed idee. Maar ik vind dat ik zelf een beetje terughoudend moet zijn met concrete suggesties aan mijn opvolgers, die uiteindelijk hun eigen afwegingen moeten kunnen maken. Dus het zou beter zijn als jullie zo’n voorstel zelf direct aan het KNMI doen.
Jammer dat je niet bij het KNMI colloquium kon zijn gisteren. Het was een goede bijeenkomst, met veel discussie.
[...] En dat ze zich nooit laten corrigeren, omdat het gros bestaat uit ongeneeslijke narcisten. (zie Van Dijk et al 2010 bij interview Marcel)Of was het ditmaal anders?Global Warming schoolvoorbeeld falen journalistiek Alweer Deja Vu in dit [...]